หลักการและเหตุผลในการเลือกกิจกรรม 02: รู้จักตัวเอง เห็นคุณค่าตัวเอง

คุณรู้แหล่ะว่าการทำความเข้าใจตัวเองและเห็นคุณค่าในตัวเองเป็นสิ่งที่ดี แต่มันไม่ใช่สิ่งที่จะทำกันได้ง่ายๆ เลย

เหตุผลหนึ่งก็เพราะไม่เคยมีโรงเรียนไหนสอนเรื่องนี้อย่างจริงจัง  เราเรียนรู้วิชาการ ทฤษฎีต่างๆ เราเรียนเพื่อออกไปทำงาน แต่เรื่องที่สำคัญและใกล้ตัวที่สุดอย่าง ‘เรื่องของตัวเอง’ เรากลับไม่เคยเรียน

การอบรมบ่มเพาะให้เข้าใจตัวเองตั้งแต่เด็กเป็นพื้นฐานสำคัญของการมีความสุขและเพิ่มความสามารถในการเลือกตอบสนองที่สร้างสรรค์ ซึ่งถ้าได้รับการฝึกฝนอย่างต่อเนื่องทักษะนี้จะติดตัวเด็กไปจนถึงวัยรุ่นและวัยผู้ใหญ่ การรู้จักตัวเอง ทำความเข้าใจตัวเอง โดยเฉพาะในเรื่องอารมณ์ความรู้สึกที่เกิดขึ้นเป็นองค์ประกอบสำคัญของ self-esteem หรือการเห็นคุณค่าในตัวเอง การเคารพนับถือตัวเอง หรืออาจจะเรียกว่าเป็นการรักตัวเองนั่นเอง

SMART – i Camp  ถูกสร้างขึ้นเพื่อสอนเรื่องนี้  โดยมี My Daily Journal หรือการเขียนบันทึกประจำวันเป็นหนึ่งในกิจกรรมสำคัญเพื่อให้เด็กๆ สำรวจความรู้สึกของตัวเองในแต่ละวัน

เรามีแบบฟอร์มสำหรับเด็กที่ไม่เคยเขียนบันทึกประจำวันมาก่อนเพื่อให้พวกเขาได้เลือกรูปแบบที่ถนัด ซึ่งมีตั้งแต่การเขียน mind map การวาดภาพ การเขียนประโยคสั้นๆ ไปจนถึงการเปิดพื้นสร้างสรรค์ตามใจชอบซึ่งเหมาะสำหรับเด็กโตที่เคยมีประสบการณ์เขียนบันทึกมาบ้าง

กระบวนการนี้จะเกิดขึ้นในช่วงท้ายของวัน หลังจากที่เด็กๆ ได้ทำกิจกรรมและเรียนรู้สิ่งต่างๆ มาตลอดทั้งวัน  เขาจะมีเวลาได้อยู่กับตัวเองเพื่อทบทวนความรู้สึกที่เกิดขึ้นท่ามกลางดนตรีบรรเลงที่เปิดคลอเบาๆ เพื่อให้พวกเขาผ่อนคลายและอยู่ในสภาวะที่เหมาะสำหรับสำรวจจิตใจตัวเองมากที่สุด

เราบอกเด็กๆ ทุกคนว่าบันทึกเล่มนี้เป็นของส่วนตัว ไม่มีใครจะอ่านได้ถ้าพวกเขาไม่อนุญาต ความเข้าใจนี้ทำให้พวกเขารู้สึกสบายใจที่จะเล่า ระบาย ทบทวน ซึ่งเป็นประโยชน์อย่างมากในการทำความเข้าใจตัวเองอย่างลึกซึ้ง

เด็กๆ จะได้เรียนรู้วิธีการยอมรับอารมณ์ความรู้สึกทุกประเภทโดยไม่ไปตัดสินว่าชอบหรือไม่ชอบ เพื่อไม่ให้พวกเขาต้องคอยกดข่มอารมณ์ที่ไม่ชอบเหมือนในอดีตที่ผ่านมา ซึ่งวิธีการที่ถอยออกมาเพียงแค่รับรู้โดยไม่ตัดสินตีความเช่นนี้เป็นหนึ่งในหลักการทางพุทธศาสนาด้วย

เป้าหมายสูงสุดของพ่อแม่ทุกคนคือความสุขของลูก จะมีประโยชน์อะไรถ้าเขาเติบโตเป็นคนที่ประสบความสำเร็จในหน้าที่การงานแต่ภายในใจทุกข์ตรมโศกเศร้า เจ็บปวดจนไม่สามารถเผชิญปัญหาแม้เพียงเล็กน้อยได้

ยิ่งสังคมพัฒนาในเรื่องวัตถุมากขึ้นเท่าไหร่ ความทุกข์ของมนุษย์ก็ยิ่งเพิ่มมากขึ้นเท่านั้น เราสร้างวัตถุขึ้นมาเพื่ออำนวยความสะดวก เพื่อบรรเทาความทุกข์ของตัวเองแต่มันก็ทำให้เรายิ่งต้องพึ่งพาสิ่งต่างๆ มากขึ้นเรื่อยๆ          และยิ่งพึ่งพาเราก็ยิ่งอ่อนแอ จิตใจของมนุษย์ในอนาคตมีแนวโน้มที่จะเปราะบางมากขึ้นเรื่อยๆ

ทั้งหมดนี้คือที่มาของการเลือกกิจกรรมหลักที่เรามุ่งเน้นให้เด็กๆ ทำความเข้าใจตัวเองเพื่อที่พวกเขาจะได้มีจิตใจที่มั่นคง เข้มแข็ง ไม่ว่าสังคมภายนอกจะเปลี่ยนแปลงอย่างไรก็ตาม